CẨM NANG PHÂN LOẠI VÀ SƠ CHẾ 5 LOẠI NHỰA TÁI CHẾ TẠI NHÀ

1. Vì sao cần phân loại nhựa trước khi tái chế?

Chai nước suối, chai dầu gội, can nước giặt, hộp đựng thực phẩm hay túi nilon đều là những sản phẩm nhựa quen thuộc trong cuộc sống hằng ngày. Tuy nhiên, không phải tất cả các loại nhựa đều có cùng đặc tính hoặc được xử lý theo một quy trình tái chế giống nhau.

Nếu nhiều loại nhựa bị trộn lẫn với nhau, dính thức ăn hoặc còn chứa chất lỏng, quá trình thu gom và xử lý sẽ gặp nhiều khó khăn. Ngược lại, việc nhận biết, phân loại và sơ chế đúng cách giúp vật liệu sạch hơn, thuận tiện cho khâu thu hồi và tăng cơ hội được tái chế.

Một cách đơn giản để nhận biết nhựa là quan sát ký hiệu hình tam giác có số bên trong, thường được in ở đáy hoặc mặt dưới sản phẩm. Ký hiệu này cho biết loại nhựa được sử dụng, nhưng không có nghĩa sản phẩm chắc chắn được tái chế tại mọi địa phương hoặc điểm thu gom.

Dưới đây là hướng dẫn nhận biết và sơ chế 5 loại nhựa thường gặp trong sinh hoạt.

2. Cách nhận biết và sơ chế 5 loại nhựa tái chế phổ biến

2.1. Nhựa PET/PETE – Ký hiệu số 1

Nhận biết: Nhựa PET thường có đặc điểm trong suốt, nhẹ và tương đối dẻo. Loại nhựa này thường được sử dụng để sản xuất chai, lọ đựng đồ uống và một số sản phẩm tiêu dùng.

Sản phẩm thường gặp:

• Chai nước suối, chai nước ngọt.
• Chai dầu ăn, nước mắm.
• Một số chai đựng nước rửa chén, nước lau sàn hoặc mỹ phẩm.

Cách sơ chế tại nhà:

1. Đổ hết chất lỏng còn lại trong chai.
2. Tráng rửa khi cần thiết, sau đó để chai khô.
3. Tháo nắp và màng co, tem nhãn nếu có thể tách dễ dàng.
4. Bóp dẹp thân chai để tiết kiệm diện tích lưu trữ.
5. Gom riêng với các vật liệu tái chế khác theo hướng dẫn của điểm thu gom.

Mẹo nhỏ: Chai nhựa sạch, khô và được làm gọn sẽ thuận tiện hơn khi vận chuyển, lưu trữ và phân loại.

2.2. Nhựa HDPE – Ký hiệu số 2

Nhận biết: Nhựa HDPE thường cứng cáp, có màu đục hoặc không trong suốt, chịu va đập tương đối tốt. Bạn có thể gặp loại nhựa này trong nhiều sản phẩm vệ sinh và chăm sóc cá nhân.

Sản phẩm thường gặp:

• Can nhựa, chai đựng nước giặt và nước xả vải.
• Chai dầu gội, sữa tắm.
• Chai đựng nước tẩy rửa gia dụng.
• Một số loại nắp chai nhựa.

Cách sơ chế tại nhà:

1. Đổ hết phần chất lỏng còn lại.
2. Với chai, can từng chứa sản phẩm tẩy rửa, cần xử lý theo hướng dẫn an toàn trên bao bì; không tự ý trộn các hóa chất khác nhau.
3. Chỉ tráng rửa khi phù hợp và an toàn, sau đó để khô.
4. Bóp dẹp hoặc làm gọn bao bì nếu có thể.
5. Thu gom riêng và đưa đến điểm tiếp nhận phù hợp.

Lưu ý: Không tái sử dụng chai từng chứa hóa chất nguy hiểm để đựng nước uống hoặc thực phẩm.

2.3. Nhựa PVC – Ký hiệu số 3

Nhận biết: PVC là loại nhựa được sử dụng trong nhiều sản phẩm xây dựng và kỹ thuật. Một số màng co hoặc tem nhãn bao quanh chai cũng có thể được làm từ PVC.

Sản phẩm thường gặp:

• Ống nhựa dẫn nước.
• Ống luồn dây điện, nẹp nhựa.
• Một số loại màng co, tem nhãn nhựa.

Cách sơ chế tại nhà:

1. Loại bỏ bụi bẩn hoặc phần chất bám trên sản phẩm nếu có thể thực hiện an toàn.
2. Để vật liệu khô.
3. Với các đoạn ống nhựa, có thể cắt ngắn và xếp gọn nếu việc này an toàn.
4. Để riêng, không trộn lẫn với các loại nhựa khác khi điểm thu gom yêu cầu phân loại riêng.
5. Hỏi trước đơn vị tiếp nhận xem họ có thu gom PVC hay không.

Lưu ý: Không phải điểm thu gom nào cũng tiếp nhận PVC. Đặc biệt, không tự ý đốt nhựa PVC vì có thể phát sinh khí và khói độc hại.

2.4. Nhựa LDPE – Ký hiệu số 4

Nhận biết: LDPE thường mềm, mỏng, dẻo và dễ uốn. Loại nhựa này thường xuất hiện dưới dạng màng hoặc bao bì mềm.

Sản phẩm thường gặp:

• Một số loại túi nilon và bao bì nhựa mềm.
• Túi hoặc bao bì đựng nước giặt, nước rửa chén, nước lau sàn.
• Màng nhựa và một số loại túi đóng gói.

Cách sơ chế tại nhà:

1. Loại bỏ thức ăn thừa hoặc chất lỏng còn lại.
2. Làm sạch theo cách phù hợp với loại bao bì và để khô hoàn toàn.
3. Gấp gọn các túi, màng nhựa sạch.
4. Gom chung các vật liệu cùng loại vào một túi lớn, nếu điểm thu gom cho phép.
5. Giữ riêng bao bì còn dính nhiều dầu mỡ, hóa chất hoặc chất bẩn khó làm sạch để được hướng dẫn xử lý.

Mẹo nhỏ: Bao bì nhựa mềm nên được làm sạch và để khô trước khi gom lại. Không phải mọi loại túi nilon đều có thể tái chế tại cùng một điểm thu gom.

2.5. Nhựa PP – Ký hiệu số 5

Nhận biết: Nhựa PP thường tương đối cứng, nhẹ và có khả năng chịu nhiệt tốt hơn một số loại nhựa thông dụng khác. Tuy nhiên, khả năng chịu nhiệt cụ thể còn phụ thuộc vào thiết kế và mục đích sử dụng của từng sản phẩm.

Sản phẩm thường gặp:

• Hộp đựng thực phẩm.
• Rổ, chậu và một số đồ gia dụng bằng nhựa.
• Hộp đựng kem, một số loại ly nhựa dùng một lần.
• Một số loại nắp chai, nắp hộp.

Cách sơ chế tại nhà:

1. Loại bỏ thức ăn thừa và chất lỏng.
2. Rửa sạch dầu mỡ khi cần thiết.
3. Để khô hoàn toàn.
4. Tách nắp hoặc các bộ phận làm từ vật liệu khác nếu có thể tháo rời.
5. Xếp chồng các hộp, ly hoặc vật dụng cùng loại để tiết kiệm diện tích.
6. Đưa đến điểm thu gom có tiếp nhận loại nhựa này.

Lưu ý: Ký hiệu số 5 không đồng nghĩa với việc mọi sản phẩm PP đều được thu gom hoặc tái chế ở mọi nơi. Hãy kiểm tra hướng dẫn của điểm tiếp nhận trước khi mang đến.

3. Bảng ghi nhớ nhanh: 5 loại nhựa phổ biến

4. Những lưu ý quan trọng khi thu gom nhựa tái chế tại nhà

Để việc phân loại đạt hiệu quả, bạn nên duy trì một số thói quen sau:

• Không bỏ nhựa bẩn vào chung với vật liệu sạch: Thức ăn thừa, dầu mỡ và chất lỏng có thể làm bẩn các vật liệu khác.
• Không tự ý trộn các loại hóa chất: Bao bì từng chứa chất tẩy rửa cần được xử lý theo hướng dẫn an toàn.
• Không đốt rác nhựa: Việc đốt nhựa ngoài trời có thể phát sinh khói và các chất gây hại cho sức khỏe.
• Không mặc định mọi loại nhựa đều được tái chế: Khả năng tiếp nhận phụ thuộc vào loại vật liệu, tình trạng sản phẩm và năng lực của đơn vị thu gom.
• Tìm hiểu quy định của điểm thu gom: Một số nơi có yêu cầu riêng về cách phân loại, tháo nắp, làm sạch và đóng gói vật liệu.

5. Mang nhựa tái chế đến GreenPoint cùng GRAC

Sau khi phân loại và sơ chế tại nhà, bạn có thể tìm hiểu các điểm thu gom phù hợp để đưa vật liệu tái chế đến đúng nơi tiếp nhận.

Với chương trình GreenPoint – Trạm Xanh Tái Chế, GRAC tạo cơ hội để người dân tham gia thu gom vật liệu có khả năng tái chế, ghi nhận khối lượng và tích lũy điểm thưởng theo quy định của chương trình tại từng điểm triển khai.

Thay vì bỏ chung chai nhựa, lon nhôm và giấy carton vào túi rác sinh hoạt, bạn có thể dành một góc nhỏ trong nhà để lưu giữ riêng những vật liệu sạch, khô và mang chúng đến điểm thu gom phù hợp.

Hãy kiểm tra lịch hoạt động, danh mục vật liệu tiếp nhận và cách tính điểm của GreenPoint tại địa điểm gần bạn trước khi tham gia.

Phân loại đúng từ hôm nay – trao thêm cơ hội cho vật liệu được tái chế ngày mai.

Grac – Kết nối tài nguyên. Thúc đẩy kinh tế tuần hoàn.