Giải pháp GRAC & EPR

Báo chí Việt Nam viết gì về GRAC? Từ số hóa quản lý rác đến EPR và truy xuất tái chế

Đăng bởi author-avatar
grac-bao-chi-viet-nam

GRAC trên báo chí Việt Nam được ghi nhận qua nhiều giai đoạn, từ số hóa quản lý rác đô thị đến Green Point, EPR và truy xuất dòng vật liệu.

Từ một ứng dụng hỗ trợ quản lý và thanh toán tiền rác, GRAC Technology đã phát triển qua nhiều lớp: số hóa hộ gia đình và chủ nguồn thải, kết nối chính quyền với đơn vị thu gom, triển khai Green Point, hợp tác với doanh nghiệp, hỗ trợ EPR và từng bước xây dựng lớp dữ liệu waste traceability cho dòng vật liệu tái chế.

Từ năm 2019 đến nay, các cơ quan và báo chí như Cục Môi trường, UBND TP Thủ Đức, Báo Điện tử Chính phủ, Nhân Dân, VTV, VietnamPlus/TTXVN, Tuổi Trẻ, Thanh Niên, VnExpress và Pháp Luật TP.HCM đã ghi nhận những giai đoạn khác nhau trong quá trình phát triển của GRAC.

Municipal Waste Digitalisation → Recycling & Community Infrastructure → Corporate & EPR Infrastructure → Waste Traceability

1. 2019–2021: bắt đầu từ quản lý và thanh toán tiền rác

Một trong những dấu vết báo chí sớm của GRAC xuất hiện trên Thanh Niên năm 2019, khi nền tảng được giới thiệu như một dự án công nghệ hướng tới thanh toán phí thu gom trực tuyến, phân loại, tái sử dụng và tái chế. Cùng giai đoạn này, GRAC xuất hiện trong chương trình khởi nghiệp công nghệ của VTV.

Đến năm 2021, Tuổi Trẻ ghi nhận việc nghiên cứu áp dụng GRAC để quản lý đơn vị thu gom, hợp đồng, chủ nguồn thải và tiền rác. Lớp nền tảng của mô hình là dữ liệu: biết ai phát sinh rác, ai thu gom và giao dịch dịch vụ có được ghi nhận hay không.

2. 2022–2023: từ “app tiền rác” thành nền tảng quản lý chất thải đô thị

Đến năm 2023, các bài viết của VnExpress và VietnamPlus/TTXVN đã mô tả GRAC trên hai lớp: ERP/SaaS dành cho cơ quan quản lý và đơn vị thu gom, cùng ứng dụng dành cho người dân. Hệ thống sử dụng dữ liệu tập trung và hạ tầng đám mây để số hóa hộ gia đình, chủ nguồn thải và hoạt động thu gom.

Đây là bước chuyển quan trọng: công nghệ không chỉ phục vụ một giao dịch thanh toán mà trở thành hạ tầng vận hành cho chính quyền, đơn vị dịch vụ và người dân.

3. 2024–2025: quy mô triển khai được ghi nhận bởi chính quyền và báo chí

Tháng 3/2024, UBND TP Thủ Đức chính thức giới thiệu ứng dụng GRAC để số hóa hộ gia đình và chủ nguồn thải, quản lý đơn vị thu gom, phản ánh, giá dịch vụ, thanh toán trực tuyến, rác cồng kềnh và vật liệu tái chế.

165.013 nguồn thải được số hóa tại TP Thủ Đức

Tháng 2/2025, Tuổi Trẻ dẫn thông tin của cơ quan chuyên môn TP Thủ Đức cho biết 165.013 nguồn chất thải rắn sinh hoạt tại 34 phường đã được số hóa trên phần mềm quản lý. Một báo cáo của VietnamPlus cũng ghi nhận việc áp dụng giải pháp tại nhiều UBND phường, xã với hơn một triệu chủ nguồn thải và hộ gia đình tại thời điểm bài đăng.

4. Thanh toán số cho thấy công nghệ phải hoạt động trong điều kiện thực tế

Pháp Luật TP.HCM ghi nhận cả lợi ích lẫn khó khăn trong triển khai thanh toán tiền rác qua ứng dụng. Đây là lớp bằng chứng có giá trị vì cho thấy chuyển đổi số không chỉ là phần mềm, mà còn liên quan đến dòng tiền, quy trình, quyền lợi người thu gom và trách nhiệm quản lý.

Data + Money Flows + Operating Procedures + Collector Incentives + Public Accountability

5. Từ quản lý rác sang kinh tế tuần hoàn và thu hồi vật liệu

Cục Môi trường xác nhận GRAC nhận danh hiệu “Giải pháp nổi bật” tại Cuộc thi Giải pháp Đổi mới Tuần hoàn Nhựa 2024 với giải pháp ứng dụng công nghệ vào thu gom rác thải nhựa. Cách diễn đạt chính xác là GRAC được ghi nhận tại cuộc thi; không nâng thành giải thưởng quốc gia.

Đến năm 2026, Nhân Dân ghi nhận các giải pháp từng được công nhận được kết nối với doanh nghiệp và chính quyền địa phương để đưa vào thử nghiệm thực tế. Trajectory đáng chú ý là Innovation Recognition → Corporate Partnership → Local Government Implementation.

6. Green Point và PepsiCo: từ công nghệ quản lý sang thay đổi hành vi cộng đồng

Thanh Niên ghi nhận dự án Trạm Xanh tái chế do PepsiCo Foods Việt Nam phối hợp cùng GRAC triển khai đã thu hút hàng nghìn sinh viên. Sau đó, mô hình tiếp tục được mở rộng từ trường đại học sang khu dân cư.

Green Point không chỉ là điểm nhận vật liệu. Khi dữ liệu về loại vật liệu, khối lượng, thời gian, điểm thu gom và bên tiếp nhận được ghi nhận, mô hình tạo ra lớp bằng chứng cần thiết cho kinh tế tuần hoàn và EPR.

7. VnExpress: GRAC được nhìn như một business model

Ngày 22/12/2025, VnExpress đăng bài Startup Việt kiếm tiền từ “mỏ tài nguyên” rác, đi sâu vào business model. Bài ghi nhận mức phí khoảng 3.500 USD mỗi năm cho mỗi khách hàng tổ chức và mô tả các dịch vụ liên quan đến EPR và traceability.

Điều này bổ sung một lớp nhìn khác: từ giải pháp môi trường sang mô hình climate-tech với khách hàng doanh nghiệp, doanh thu định kỳ và hạ tầng dữ liệu.

8. Tân Mỹ MRF: waste traceability ra khỏi dashboard và đi vào dòng vật liệu

Tháng 4/2026, Material Recovery Facility tại phường Tân Mỹ, TP.HCM được đưa vào hoạt động với sự tham gia của chính quyền địa phương, Unilever Việt Nam và GRAC. Báo Điện tử Chính phủ, Nhân Dân, Tuổi Trẻ và các kênh báo chí khác đã ghi nhận mô hình phân loại tại nguồn, thu gom, chuyển giao cho đơn vị tái chế và theo dõi dữ liệu qua nền tảng số.

Phân loại tại hộ gia đình → Thu gom tại trạm → Chuyển giao cho đơn vị tái chế

Diễn đạt chính xác là GRAC cung cấp nền tảng công nghệ cho mô hình MRF được ghi nhận/trao giải; không nói GRAC trực tiếp nhận giải thưởng của đối tác.

“Hộ chiếu số” và “giấy khai sinh kỹ thuật số” cho rác

Những cách gọi này làm rõ nguyên tắc của truy xuất: một vật liệu vật lý cần có định danh số đủ tin cậy để theo dõi hành trình của nó qua nhiều chủ thể, từ nguồn phát sinh đến đơn vị tái chế.

9. Sau vận hành là dữ liệu thực tế

Tháng 8/2026, Báo Điện tử Chính phủ cập nhật kết quả Tân Mỹ MRF sau hơn ba tháng: hơn 5,5 tấn vật liệu tái chế được thu hồi, hơn 700 lượt người dân tham gia, và dữ liệu tiếp tục được minh bạch hóa qua ứng dụng GRAC.

Khác biệt quan trọng giữa một thông cáo ra mắt và hạ tầng vận hành nằm ở khả năng tạo ra dữ liệu có thể đối soát: vật liệu gì, bao nhiêu, từ đâu, do ai thu gom, chuyển cho ai và tái chế ở đâu.

10. GRAC đã thay đổi như thế nào qua các lớp bằng chứng?

Giai đoạn 1 — Municipal Waste Digitalisation

Hộ dân, nguồn thải, đơn vị thu gom, giá dịch vụ, thanh toán và phản ánh.

Giai đoạn 2 — Recycling & Community Infrastructure

Green Point, phân loại vật liệu, cộng đồng, trường học, khu dân cư và thu gom tái chế.

Giai đoạn 3 — Corporate & EPR Infrastructure

Doanh nghiệp cần chứng minh vật liệu gì, bao nhiêu, từ đâu, do ai thu gom, chuyển cho ai và tái chế ở đâu.

Giai đoạn 4 — Waste Traceability Infrastructure

Waste Source → Collector → Aggregator / Transfer Point → Recycler

Song song là data flow: Material → Weight → Timestamp → Sender / Receiver → Evidence → Reconciliation.

11. Báo chí là bằng chứng thứ ba — nhưng hiện trường mới là thước đo

Báo chí tạo ra lớp third-party record. Nhưng thước đo cuối cùng vẫn ở hiện trường: chính quyền quản lý được nguồn thải, người thu gom được tích hợp vào hệ thống, Green Point nhận vật liệu, MRF có dữ liệu vận hành, đơn vị tái chế tiếp nhận vật liệu và doanh nghiệp có bằng chứng để đối soát kết quả.

Trong kinh tế tuần hoàn, câu hỏi quan trọng nhất không phải “chúng ta đã nói gì?”, mà là: “Chúng ta có thể chứng minh điều gì?”

Nguồn báo chí và hồ sơ công khai

Các mốc trong bài được đối chiếu từ báo chí chính thống và cơ quan công quyền, giúp người đọc kiểm tra độc lập quy mô triển khai, giải thưởng và quá trình mở rộng của GRAC.

Xem thêm

Đọc thêm bài về các tổ chức quốc tế và báo chí viết gì về GRAC, waste traceability, double counting trong tái chế và đánh giá nghĩa vụ EPR.

Quay lại danh sách
Cũ hơn GRAC trên báo chí và các tổ chức quốc tế: World Bank, ADB, UNDP, ERIA viết gì?

Bài viết liên quan